Wystarczyło ledwie kilka dyżurów, żebym zachowywał się w sposób, którego nie rozumiem 
i do dziś się wstydzę. 

Miałam 13 lat i straszne ataki kaszlu. Trafiłam do szpitala - zapalenie płuc. Kroplówki, antybiotyki, wyleczona, do domu. Niby wszystko dobrze, ale nie minęły dwa dni i ataki wróciły. I musicie wiedzieć, że to nie był zwykły kaszel - ja się praktycznie dusiłam. Przeżyłam trochę jakby deja vu ze szpitalem, bo znów leczyli mnie na zapalenie płuc, znów wróciłam do domu zdrowa i znów wrócił kaszel. Na pomysł, że może wcale nie mam zapalenia płuc wpadła moja ciocia, pielęgniarka. Miałam zrobić badania na krztusiec. 

Czy ktoś podczas moich dwóch pobytów w szpitalu zrobił mi to badanie? Nie. 

Czy miałam krztusiec? Tak. 

Ale najlepsze dopiero przed nami. Mama zapisała mnie do pulmonologa. Czekałam w kolejce na wizytę cały dzień, no bo przecież musiałam. Byłam autentycznie wykończona tym ciągłym kaszlem, który był coraz większy. I wiecie, co usłyszałam, kiedy przyszła moja kolej? Że godziny pracy już się skończyły i lekarz idzie do domu. What the fuck? Przy samym wyjściu ten sam lekarz, który chwilę temu odsyłał mnie do domu, zatrzymał się i poprosił mamę, żeby pokazała mu moje wyniki. Patrzył na nie dosłownie przez kilka sekund, a potem kazał mi iść z nim na oddział - musiałam natychmiast znaleźć się w szpitalu, bo byłam w naprawdę kiepskim stanie. Z krztuścem, a nie tym nieszczęsnym zapaleniem płuc.

Dzisiaj mam 22 lata, a moje kontakty z lekarzami ciągle się poszerzają, niestety. I muszę przyznać jedno: są przeróżni w pozytywnym, ale i negatywnym sensie. Może to właśnie dlatego kiedy tylko usłyszałam o książce, która pokazuje medycynę i środowisko lekarzy od wewnątrz wiedziałam, że muszę ją przeczytać? No proszę was, dowiedzieć się dlaczego ludzie, którzy powinni ratować ludzkie życie, tak często mają tych ludzi gdzieś?
Wow, super! Wchodzę w to.

MALI BOGOWIE

O ZNIECZULICY POLSKICH LEKARZY

Paweł Reszka

Wydawnictwo Czerwone i czarne

2017

4,5/5 ✰

Dorabiam jako bramkarz w klubie muzycznym. Idę na wieczór do klubu, stoję tam pięć godzin i zarobię tyle co za trzy dni w szpitalu. No kurczę, sześć lat medycyny! Chciałem być lekarzem. A zarabiam na bramce. 

Paweł Reszka to dziennikarz śledczy, który postanowił przybliżyć ludziom realia środowiska lekarskiego. Poświęcił rok na rozmowy ze studentami medycyny i lekarzami z różnych środowisk i miast, zarówno tych wielkich jak i tych małych, a nawet wsi. Ponadto zatrudnił się w jednym ze szpitali jako sanitariusz, żeby na własnej skórze przekonać się jak to jest. I wyszło mu to fenomenalnie. 

Wydaje mi się, że większość ludzi podpisałaby się pod zdaniem, że lekarze są bezwzględni i traktują pacjentów przedmiotowo. Oczywiście nie wszyscy tacy są. Nigdy nie wiedziałam tak do końca o co chodzi z tym stwierdzeniem, ale podobno wyjątek potwierdza regułę. Tutaj chyba też tak jest. No dobra, ale dlaczego poza tymi wyjątkami lekarze zachowują się jak bezduszne maszyny? Odpowiedź, która płynie z tej książki jest zadziwiająco prosta: bo to też ludzie. Mają swoje rodziny, problemy, mają dość tego, że ich życie to ciągła praca, że ciąży na nich ogromna odpowiedzialność dotycząca ludzkiego życia, że pacjenci oczekują od nich cudów, a system ich nie oszczędza. Frustracja nie bierze się znikąd. 

Wracam z dyżuru, uparcie chodzi mi po głowie: czy ja dobrze zrobiłem, czy niedobrze? Czy ktoś tam nie umiera? A syn chce bajkę na dobranoc. Irytuje mnie. A przecież to mój kochany chłopak!

W wypowiedziach lekarza przewija się cały czas temat zarobków. Myślicie, że lekarze od początku swojej kariery zarabiają kokosy? Otóż nie. W ogóle ogromnym zaskoczeniem był dla mnie fakt, że bardzo często lekarze po zrobieniu specjalizacji są zwalniani. Dlaczego? Rezydentura trwa 6 lat. Przez cały ten czas to nie szpital płaci dla lekarza, ale ministerstwo. Dla szpitala to czysty zysk - jest lekarz, który pracuje, a nie trzeba mu płacić, bo robi to kto inny. Więc po upływie tych 6 lat można go zwolnić i przyjąć kolejnego rezydenta. Wyobrażacie sobie? A lekarzy w Polsce przecież brakuje! 

Na to też jest odpowiedź. Specjaliści, których mamy nie chcą robić sobie konkurencji. Nie przyjmują nikogo na specjalizacje, a jeśli już przyjmują to zasypują tych młodych papierami. A potem pacjenci wylewają swoje żale na kolejki. 

Ciekawą sprawą są też wypowiedzi studentów, którzy przybliżają jak wyglądają studia medyczne tak naprawdę. Ile trzeba poświęcić, żeby zostać lekarzem. Z drugiej strony jak łatwo jest nim zostać, bo uczelniom płaci się za studenta, więc po co wyrzucać takiego, któremu idzie gorzej? Nie opłaca się. Co z tego, że za kilka lat przez to, że nie jest douczony może zrobić komuś krzywdę? No kogo to obchodzi? Na pewno nie uczelnię. 

Raczej dają dużo szans. Można zdawać, zdawać, zdawać, aż się zda. Ostatnio kolega ściągał na egzaminie. Chwalił się potem, że ściągnął i ma piątkę. On również skończy studia. Jak zostanie lekarzem, to raczej nie poślę do niego nikogo ze znajomych. 

Między tymi wszystkimi wywiadami znajdziemy też statystyki z przeróżnych badań, pokazujące jak to wszystko wygląda w liczbach. Ilu jest lekarzy, ilu pacjentów i ile dni bardzo często upływa, zanim będą mieli możliwość się spotkać. Nie można też nie wspomnieć o Dzienniku sanitariusza, czyli tej części książki, w której autor opisuje swoje wspomnienia z pracy w szpitalu. Często pojawia się w nim stwierdzenie o traceniu empatii. O tym, że każdy, kto pracuje w szpitalu, po pewnym czasie staje się częścią systemu, takim automatem, który nie ma w sobie współczucia. 

Tych kilka rzeczy, o których tu napisałam to naprawdę mały procent całej historii medycyny. To wszystko, co znajdziemy w książce Mali bogowie może być odbierane jako negatywna skrajność. Żaden z lekarzy nie mówi w niej o swojej pracy w superlatywach. To może wydawać się przegięciem, no bo jak to - nikt nie powie nic dobrego o byciu lekarzem? Owszem, powie. Nawet te osoby, które tak bardzo narzekają na pewno potrafiłyby przywołać coś dobrego - taki moment, który napawa ich dumą, bo komuś pomogli, komuś uratowali życie. Problem polega na tym, że złych rzeczy jest dużo więcej i to nie tylko tych napływających od strony pacjenta.

Lekarze narzekają na system i pacjentów. Pacjenci narzekają na system i lekarzy. Nikt nie jest zadowolony. 

A Mali bogowie? To głos lekarzy skierowany do wszystkich. Do pacjentów i do ludzi, którzy całą medycyną sterują z góry. To przypomnienie, że lekarz to nie pieniądze, ale ratowanie życia. To głos sfrustrowanych bogów, o których często zapomina się, że po godzinach pracy są zwyczajnymi ludźmi.

Pacjentka poczuła cięcie, była źle znieczulona. Napisała, że było jak w rzeźni i że odebrałem jej radość macierzyństwa. Nie wiem, czy ja jej naprawdę odebrałem radość macierzyństwa. Wiem, że ona odebrała mi radość leczenia ludzi.

Każdy, kto jest kimś, staje się nikim, gdy poniesie porażkę. 

MAKING FACES 

Amy Harmon 

Wydawnictwo Editio 

2017 

5/5 ✰

Fern nie ma zbyt wielu marzeń. Właściwie mogłaby je ograniczyć tylko do dwóch. Pierwsze z nich dotyczyłoby jej najlepszego przyjaciela, Bailey'a - by jego życie było jak najdłuższe. Drugie Ambrose'a, chłopaka, w którym Fern jest zakochana - by zwrócił na nią uwagę.

Historia Fern i Ambrose'a mogłaby nigdy nie zaistnieć, gdyby nie wojna. Ambrose razem z czwórką przyjaciół wyjeżdża na misję do Iraku. Wraca z niej sam, ciężko ranny, bez swoich towarzyszy i bez ogromnego kawałka serca, który umarł razem z jego przyjaciółmi.

On stracił nadzieję, którą w tej samej chwili zyskała Fern. Jej uczucie do Ambrose'a przetrwało, tak samo jak on przetrwał wojnę. 

Making faces to moje pierwsze spotkanie z Amy Harmon, ale na pewno nie ostatnie. Naprawdę zakochałam się w stylu, jakim napisana jest ta książka, w tym jak dobrze wykreowani są w niej bohaterowie, w samej tej historii, która jest naprawdę piękna, chociaż bolesna i smutna. 

Co z tego, że chwilami nie sposób nie domyślić się, co się wydarzy? Whatever. Przewidywalność w tej książce nie gra roli, bo ona ma w sobie to coś, co czyni ją cudowną. Podziwiam autorów, którzy w lekki i prosty sposób potrafią opisać nawet ogromne i głębokie problemy. A Amy Harmon z pewnością to potrafi. I muszę przyznać, że chociaż na początku się tego obawiałam, bo myślałam, że przez lekkie pióro, te wszystkie problemy będą wyglądać na płytkie, to jest zupełnie odwrotnie. Ta książka tylko na tym zyskuje.

Bardzo spodobał mi się problem ludzkiej powierzchowności. Ta książka pokazuje, że we współczesnym świecie nikt nie patrzy już wewnątrz człowieka, bo wszystko, co dla ludzi najważniejsze znajduje się na wierzchu. Przyglądając się bardziej historii Ambrose'a można dostrzec również to, jak bardzo ludzie przyzwyczaili się do tego, że tylko wygląd zewnętrzny jest dla innych kluczowy przy ocenianiu człowieka. Mam wrażenie, że można to trochę porównać do Pięknej i Bestii, chociaż nie tak do końca dokładnie o to chodziło w Making faces.
Kolejnym dość rozbudowanym i ważnym aspektem jest nieuleczalna choroba i pogodzenie się z nią. Chyba każdy, kto czytał tę historię pokochał Bailey'a i chciałby mieć obok siebie takiego przyjaciela, jakim Bailey był dla Fern. Ale Bailey pokazuje w tej książce nie tylko oddanie, które powinno być atrybutem każdego przyjaciela, ale również optymizm. Jego cieszenie się najmniejszymi rzeczami wiele razy przypominało mi o tym, że też powinnam to robić, że takie małe szczęścia są bardzo ważne. Ale jego optymizm nie kończył się tylko na tym. Największym zaskoczeniem było dla mnie jego pogodzenie się z chorobą i cieszenie się życiem mimo niej. Uwielbiam go za to, bo naprawdę nie wiem, czy sama potrafiłabym się tak zachowywać na jego miejscu. By the way - czy tylko moim zdaniem Bailey to męska wersja Promyczka?

Muszę wspomnieć też o kreacji bohaterów. Było ich w tej książce całkiem sporo, a mimo to autorka niesamowicie ich przedstawiła. Gdy myślę o nich teraz to wiem, że mogłabym opisać każdego z nich tak, jakbym opisywała otaczających mnie ludzi, których bardzo dobrze znam. Uwielbiam to w książkach. Takie wykreowanie bohaterów, które nie pozostawia miejsca na wątpliwości i złudzenia - takie, które pozwala nam ich poznać, jakby właśnie byli obok nas. 

W książce można znaleźć też nawiązania do Boga, co nie każdemu może przypaść do gustu, ale mnie osobiście bardzo się podobało. Miałam wrażenie, że dzięki temu cała ta historia jest jeszcze głębsza i jeszcze bardziej porusza. Pokazuje, jak wiara pomaga niektórym ludziom w życiu, w przezwyciężaniu zła, z którym muszą się zmagać.
Często pojawia się tam również motyw doceniania tego, co się ma. Amy Harmon w doskonały sposób pokazuje czytelnikom, jak ważne jest cieszenie się z tego co się ma i kogo się ma obok siebie. Trochę uczy czytelników życiowej pokory. 

Czasami trudno jest pogodzić się z tym, że nigdy nie będziemy kochani tak,

jak byśmy tego chcieli. 

Colleen Hoover i Kim Holden jak do tej pory były moimi boginiami, jeśli chodzi o ładunek emocjonalny i naukę życia, jakie czytelnik mógł znaleźć w książce. Po przeczytaniu Making faces do tej dwójki dołącza również Amy Harmon, która zdecydowanie na to zasługuje.

Może jest jakiś większy sens, jakiś większy obraz, którego my jesteśmy tylko małym elementem. Wiesz, tak jak w puzzlach z tysiąca elementów. Patrząc na jeden element, nie jesteś w stanie stwierdzić, jak będzie wyglądać cała układanka. A tutaj niestety nie ma obrazka na pudełku, który pomógłby nam spojrzeć na wszystko jak na całość.

Nieważne, co czujesz, póki emocje będą prawdziwe. 

KOCHAJĄC PANA DANIELSA 

LOVING MR. DANIELS 

Brittainy C. Cherry 

Wydawnictwo Filia 

2015 

4,5/5 ✰

Ashlyn jest załamana tym, co zgotowało jej życie. Jej ukochana siostra przegrała walkę z chorobą. Matka nie jest w stanie jej pomóc, bo sama nie daje sobie z tym rady, więc odsyła ją do ojca, który do tej pory nie był obecny w jej życiu.

Daniel jest załamany tym, co zgotowało mu życie. Stracił jednocześnie matkę i brata, chociaż tylko jedno z nich umarło.

Kiedy ich drogi się krzyżują wydaje się, że oboje odnaleźli w życiu to, co los im wcześniej zabrał - miłość i szczęście. Jednak świat, chociaż by się tego chciało, nie jest sprawiedliwy, a miłość nie zawsze może pokonać wszystkie przeciwności.